NEGROS OCCIDENTAL, Philippines — Isang grupo ng mga magsasaka sa Negros Occidental, na matagal nang nakikipaglaban para sa kanilang ipinangakong 26 hektarya sa Barangay Cabacungan, La Castellana, ay nanawagan sa Tanggapan ng Pangulo na pahalagahan ang kanilang apela para sa pagmamay-ari ng lupa.
Sa interview ng Brigada News FM-Kabankalan kay Eden Entroduction, chairperson ng Hacienda Vicenta Farm Workers Association (HVFWA), anya, ang huling pag-asa ng mga magsasaka na maka ahon sa hirap ay nakasalalay sa Tanggapan ng Pangulo, na nananawagan na ipagkaloob na ang 26 hektarya na ipinangako sa ilalim ng Comprehensive Agrarian Reform Program (CARP) noong 2012.
Matagal nang hinahangad ng mga magsasaka ang isang bahagi ng 46-hektaryang pag-aari ng L.N. Agustin Farms Inc., na halos kalahati ng lupa ay nakalaan para sa hindi bababa sa 30 benepisyaryo ng magsasaka, na naghintay ng mga taon upang matanggap ang kanilang Certificates of Land Ownership Award (CLOA).
Binanggit ni Entroduction na ang Department of Agrarian Reform (DAR) ay dati nang nagpasya pabor sa pagbibigay ng mga karapatan ng mga magsasaka sa lupa. Gayunpaman, noong 2020, inalis ng Land Use Cases Committee (LUCC) ng DAR ang desisyong ito, na inaprubahan ang aplikasyon ng may-ari ng lupa para sa land conversion noong 2015, na nag-iwan sa mga benepisyaryo ng magsasaka na nadismaya.
Ayon sa isang investigative report ng Philippine Center for Investigative Journalism (PCIJ), ilan sa mga benepisyaryo ang namatay na habang naghihintay sa kanilang CLOA na ipinamamahagi.
Nagsampa ang mga magsasaka ng mosyon para sa muling pagsasaalang-alang noong Disyembre 2020, halos apat na buwan matapos ang pag-apruba sa land conversion, ngunit ito ay tinanggihan ng LUCC noong Marso 2021, ayon sa PCIJ.
Iginiit ni Entroduction na ang desisyon ng DAR na aprubahan ang land conversion ng L.N. Agustin Farms Inc. ay mali, at may mga batas anya na nagbabawal sa pagbabago ng mga irigado at maaaring irigahang lupain.
“Hindi kami titigil; ipagpapatuloy namin ang aming laban para sa aming mga karapatan. Nanawagan kami kay Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na makialam at tulungan kaming bawiin ang aming lupa,” aniya.
Sa kabila ng kanilang mga pagsubok, ipinagdiwang ng mga magsasaka ang World Food Day noong Oktubre 16, nagtipun-tipon para sa isang anihan at isang feeding program sa tanghalian.
Sinabi ni Jec Magbato, isang kinatawan ng Negros KAISAHAN, isang civic group na sumusuporta sa mga magsasaka, na ang pagkain at kabuhayan ay naging lalong hindi naaabot dahil sa pagbabago ng kanilang mga irigadong lupaing pang-agrikultura.
Ang saklaw ng lupa ng CARP sa Negros ay nananatiling isang makabuluhang hamon para sa DAR. Bagamat may kaunting optimismo tungkol sa pagtugon sa deadline na 2028 ni Pangulong Marcos para sa pamamahagi ng lahat ng lupa sa ilalim ng CARP, maraming grupo ang tumuturing sa layuning ito bilang hindi makatotohanan, at binanggit ang kakulangan ng halos 200,000 hektarya sa pamamahagi ng lupa. -BNFM Kabankalan
